• 29 Сентябрь 2023
  1. Басты бет
  2. ЖӘДІГЕРЛЕР

Рубрика: Этнографиялық жәдігерлер

Астаулар

Астаулар

«Әзірет Сұлтан» музей-қорығының қорында да ХVI-ХIХ ғасырлардан сақталған ағаштан жасалған үй жиһаздары, асханалық ыдыстар, тұрмыстық бұйымдар, қару жарақтар: шоқпар, үзілмелі шоқпар, өрнектеліп жасалған киіз үйдің босағасы мен мен маңдайшасы сияқты сирек кездесетін тек ағаштан жасалған…

Кісе белдік

Кісе белдік

Зергерлік бұйымдар мен қатар сәндеу өнері көп жасалатын заттардың бірі ер кісілерге арналған белдіктер. ХIХ ғасырдың аяғы мен ХХ ғасыр басында жасалған белдіктер турасында сөз қозғар болсақ, мұражай қорында осы кезеңді қамтитын белдіктің бірнеше түрі…

СЫРҒА, ХІІІ-ХV ғғ.

СЫРҒА, ХІІІ-ХV ғғ.

Сырға-пішіні сұрақ белгісі тәрізденіп оған екі інжу тізілген. Інжудің екеуі де сақина тәрізді құлақшадан тіке төмен түскен өзекке өткізілген. Бір шеті сырғаның өзегін бірнеше айнала шырмалған жіңішке сым інжулерді бекітіп ұстап тұрған. Інжулері бар осындай…

ҚАЗАН. VІІІ ғ.

ҚАЗАН. VІІІ ғ.

Қазан бүйірі домалана келген, астыңғы жағына үш тармақ тәрізденіп ұзынша аяқ  жасалған. Өлшемі: һ-17 см, d-ернеуі — 11,8 см, d-бүйірі-16 см. Мойыны ернеуіне қарай аздап кеңейіп сыртқа қарай шалқая шыққан. Сыртында кішкене алты бүртігі бар.…

Шелек  ХVIII-ХIХ ғғ.

Шелек ХVIII-ХIХ ғғ.

Шелек—сұйықтық құюға, сусымалы заттарға арналған ыдыс. Пішіні цилиндр, қиық конус бітімдес. Дәстүрлі қазақ қоғамында шелектерді теріден, ағаштан, металдан жасаған. Музей қорында металдан жасалған шелектердің бірнеше түрі бар, солардың бірі қоладан жасалған шелек. Шелектің жоғарғы және төменгі жақтары кең болып…

Зергерлік өнердің керемет туындыларының бірі — қапсырма

Зергерлік өнердің керемет туындыларының бірі — қапсырма

  Қазақ зергерлердің аса көп жасайтын қолөнер бұйымдарының бірі — қыз-келіншектерге арналған әшекейлер. Қазақ әйелдері кеуделеріне алқа, құлақтарына сырға, шаштарына шолпы, білектеріне білезік, саусақтарына жүзік таққан. Қазақ әйелдерінің киімге тағатын күміс әшекейлері де мол болған.…

Кимешек,  ХХ ғ.

Кимешек, ХХ ғ.

Қазақтың ерекше тұрмысы, салты мен дәстүрінен нәр алған ұлттық киім үлгілерінің бірі — кимешек. Кимешек – қазақ әйелдерінің дәстүрлі ұлттық бас киімі. Кимешектің кең байтақ қазақ жерінің кей өңірлерінде шылауыш, бұрама жаулық, иек­ше, т.б. атаулары да кездеседі.…

Құман-самаурын

Құман-самаурын

«Әзірет Сұлтан» мемлекеттік тарихи-мәдени қорық-музейі қорында   ХVІІІ-ХХ ғасырларға тән құмандардың бірнеше түрі сақталуда. Бұлардың көпшілігі мыс, жез, шойын, металдардан және қыштан жасалған. Осы құмандармен қатар музей қорында құман және самаурын қызметін қоса атқаратын құман-самаурынның да…

Құман, ХХ ғ.

Құман, ХХ ғ.

«Әзірет Сұлтан» қорық музейінің қорында ХVІІІ-ХХ ғасырларға  тән құмандардың жиырмадан аса түрі бар. Бұлардың ішіндегі өзіндік әсемдігімен  көздің жауын алатын  ерекше құманның бірі мыстан жасалған Құман. Құман қолға су құюға арналған, шойыннан, мыстан жасалатын тұтқалы, қақпақты, шүмекті…

Адалбақан, ХХ ғ.

Адалбақан, ХХ ғ.

Әзірет Сұлтан музей қорында ағаштан жасалған жәдегерлердің  біріде бірегейі бұл  Адалбақан. Адалбақан — киім және тағы басқа үй мүліктерін ілуге арналған жабдық. Адалбақан киіз үйге кірген тұсқа қойылатын болған. Киіз үй сүйегінің құрамына тікелей енбегенімен, міндетті түрде шебердің қолынан…